外网天堂

R?i lo?n ám ?nh c??ng ch? (OCD)

Obsessive-compulsive disorder (OCD)

Below is a Vietnamese translation of our information resource on obsessive-compulsive disorder (OCD). You can also view our other Vietnamese translations.

"Anh ta cu?ng bóng ?á ??n m?c ám ?nh."
"C? ta quá ám ?nh v?i giày dép."
"Anh ta là m?t k? nói d?i kh?ng ki?m soát."

Chúng ta dùng nh?ng c?m t? này ?? miêu t? nh?ng ng??i ngh? v? m?t ?i?u gì ?ó r?t nhi?u ho?c làm ?i làm l?i m?t vi?c nào ?ó, ngay c? khi ng??i khác kh?ng th?y có l? do nào ?? làm ?i?u ?ó. Vi?c này th??ng kh?ng ph?i là v?n ?? và th?m chí còn có ích cho m?t vài c?ng vi?c.

Tuy nhiên, m?t vài ng??i l?i có nh?ng suy ngh? ?au bu?n trong t?m trí h?t l?n này ??n l?n khác ho?c có nh?ng th?i thúc làm cùng m?t vi?c l?p ?i l?p l?i. ?i?u này có th? chi ph?i cu?c s?ng c?a b?n, khi?n b?n kh?ng t?n h??ng cu?c s?ng, th?m chí c?n tr? b?n th?c hi?n nh?ng vi?c b?n c?n làm.

Vì v?y, n?u:

  • t?m trí b?n có nh?ng suy ngh? kinh kh?ng, b?n ph?i r?t c? g?ng ?? ??a chúng ra kh?i ??u

ho?c

  • b?n c? ph?i ch?m, ??m ?? v?t ho?c l?p l?i cùng m?t hành ??ng nh? liên t?c gi?t ??, gi?t ?i gi?t l?i nhi?u l?n

b?n có th? m?c ch?ng r?i lo?n ám ?nh c??ng ch? (OCD).

T? th?ng tin này dành cho nh?ng ai có v?n ?? ám ?nh ho?c c??ng ch?. Chúng t?i hy v?ng n?i dung này c?ng s? giúp ích cho gia ?ình, b?n bè và b?t k? ai khác mu?n tìm hi?u v? ch?ng OCD.

N?i dung t? r?i bao g?m c?m giác c?a ng??i m?c OCD, m?t vài h? tr? hi?n có kèm m?c ?? hi?u qu?, và cách ?? b?n có th? t? giúp b?n th?n và giúp ?? ng??i m?c tr?m c?m. T? r?i c?ng ?? c?p ??n m?t s? ?i?u chúng ta ch?a bi?t v? ch?ng OCD. Cu?i t? th?ng tin có ?ính kèm danh sách nh?ng n?i b?n có th? tìm ki?m thêm th?ng tin và các tài li?u tham kh?o.

C?m giác khi m?c OCD ra sao?

C?u thành c?a OCD

OCD ???c c?u thành b?i 3 y?u t?.

  • ?m ?nh – Nh?ng suy ngh? khi?n b?n b?n ch?n
  • C?m xúc – C?m giác lo ?u mà b?n c?m th?y
  • C??ng ch? – ?i?u b?n c?n làm ?? gi?m b?t lo ?u

Chúng ta s? ?i vào chi ti?t h?n nh? sau.

?m ?nh – Nh?ng suy ngh? khi?n b?n b?n ch?n

"T?i s? mình s? làm h?i ??a con gái nh?. T?i bi?t b?n th?n mình kh?ng mu?n, nh?ng nh?ng suy ngh? t?i t? ?ó c? bám l?y dai d?ng trong ??u. T?i t? v? ra c?nh t??ng b?n th?n m?t ki?m soát và ??m con mình b?ng dao. Cách duy nh?t giúp t?i có th? lo?i b? nh?ng suy ngh? này là c?u nguy?n, sau ?ó ngh? m?t ?i?u t?t nh? "T?i bi?t t?i yêu con bé r?t nhi?u". Sau ?ó thì t?m tr?ng t?i khá h?n m?t chút, cho ??n l?n ti?p theo, nh?ng hình ?nh kh?ng khi?p ?ó l?i xu?t hi?n trong ??u t?i. T?i ?? gi?u t?t c? nh?ng v?t s?c nh?n và dao trong nhà. T?i t? ngh? "mình ph?i là m?t ng??i m? t?i t? khi ngh? nh? v?y. T?i ngh? mình phát ?iên m?t r?i". – Dawn
  • Suy ngh? – Các t? ??n l?, c?m t? ng?n ho?c v?n ?i?u g?y khó ch?u, g?y s?c ho?c báng b?. B?n c? g?ng kh?ng ngh? v? chúng, nh?ng chúng s? kh?ng bi?n m?t. B?n lo r?ng b?n th?n có th? b? nhi?m khu?n (do vi trùng, b?i b?n ho?c b?nh t?t) ho?c s? b?t c?n c?a b?n làm ai ?ó có th? b? th??ng.
  • T??ng t??ng trong ??u – B?n th?y gia ?ình mình thi?t m?ng ho?c th?y b?n th?n làm vi?c gì ?ó b?o l?c ho?c g?i d?c, hoàn toàn kh?ng ?úng v?i tính cách c?a mình - ??m chém, x?m h?i ai ?ó ho?c kh?ng chung th?y. Nh?ng suy ngh? nh? v?y r?t ?áng báo ??ng ??i v?i ng??i m?c OCD, th?n nh?n và th?m chí v?i c? các chuyên gia. Nh?ng chúng ta bi?t r?ng h? s? kh?ng hành ??ng theo nh?ng suy ngh? này m?c dù h? s? h? s? làm nh? v?y. Ng??i m?c ch?ng OCD kh?ng có nguy c? g?y h?i cao h?n so v?i ng??i bình th??ng. M?c dù v?y, n?u có nh?ng suy ngh? này, t?t nh?t b?n nên h?n g?p chuyên gia s?c kh?e t?m th?n có kinh nghi?m chuyên m?n trong vi?c ?i?u tr? OCD.
  • Nghi ng? – b?n liên t?c t? h?i li?u b?n th?n có kh? n?ng g?y tai n?n ho?c b?t h?nh cho ai ?ó hay kh?ng. B?n lo r?ng li?u mình có t?ng ? t? vào ai ?ó ho?c quên kh?ng khóa c?a ra vào và c?a s? kh?ng.
  • Suy ngh? “nhai l?i” – b?n tranh c?i v?i b?n th?n kh?ng ng?ng r?ng nên làm vi?c này hay vi?c khác, do ?ó b?n kh?ng th? ??a ra quy?t ??nh ??n gi?n nh?t.
  • Ch? ngh?a hoàn h?o – b?n th?y khó ch?u - trong khi ng??i khác kh?ng th?y v?y, khi m?i th? kh?ng ???c s?p x?p ?úng tr?t t?, kh?ng c?n ??i ho?c kh?ng ? ?úng v? trí. Ví d?, khi nh?ng cu?n sách kh?ng ???c x?p th?ng hàng ?úng v? trí ?ó trên k?.

C?m xúc – C?m giác lo ?u mà b?n c?m th?y

"T?i dành c? ngày ?? ki?m tra xem có sai sót gì x?y ra kh?ng. T?i m?t m?t ti?ng ?? b??c ra kh?i nhà vào bu?i sáng, vì t?i kh?ng th? ch?c ???c là mình ?? t?t h?t thi?t b? ?i?n nh? b?p và khóa h?t c?a s?. Th? là t?i ki?m tra n?m l?n xem b?p ga ?? t?t ch?a, n?u c?m th?y kh?ng ?n thì t?i l?i ti?p t?c l?p l?i toàn b? vi?c này. Cu?i cùng, t?i nh? v?/ch?ng mình ki?m tra l?i m?i th? m?t l?n n?a. Trong c?ng vi?c, t?i lu?n b? t?t l?i phía sau vì t?i ki?m tra m?i th? nhi?u l?n phòng tr??ng h?p m?c sai l?m. N?u kh?ng ki?m tra thì t?i c?m th?y lo l?ng kh?ng ch?u ???c. T?i bi?t ?i?u này th?t ng? ng?n, nh?ng t?i ngh? n?u vi?c gì ?ó kh?ng khi?p x?y ra, t?i s? ph?i ch?u trách nhi?m". – John
  • B?n c?m th?y c?ng th?ng, lo l?ng, s? h?i, t?i l?i, ghê t?m ho?c chán n?n.
  • B?n th?y d? ch?u h?n khi th?c hi?n hành vi c??ng ch? ho?c nghi th?c c?a mình - nh?ng c?m giác này kh?ng kéo dài l?u.

C??ng ch? – ?i?u b?n c?n làm ?? gi?m b?t lo ?u

"T?i s? b? l?y b?nh t? ng??i khác. T?i dành ra hàng gi? ?? t?y s?ch t?t c? b? m?t trong nhà nh?m ng?n ch?n các m?m b?nh và r?a tay nhi?u l?n m?i ngày. T?i c? g?ng kh?ng ra kh?i nhà n?u có th?. Khi ch?ng con tr? v? nhà, t?i h?i c?n k? xem h? ?? ? ??u, phòng tr??ng h?p h? ?? ghé qua m?t n?i nào ?ó nguy hi?m, ch?ng h?n nh? b?nh vi?n. T?i c?ng b?t h? c?i h?t qu?n áo và gi?t ?? r?t k?. M?t ph?n b?n th?n t?i nh?n ra nh?ng n?i s? này th?t ngu ng?c. Gia ?ình t?i phát ng?y v?i vi?c này r?i, nh?ng m?i chuy?n ?? kéo dài quá l?u ??n m?c t?i kh?ng th? d?ng l?i ???c". – Liz
  • S?a ch?a suy ngh? ám ?nh – B?n c? ngh? ??n nh?ng suy ngh? “trung hòa” khác nh? ??m, c?u nguy?n ho?c l?p ?i l?p l?i m?t t? ??c bi?t. C?m giác nh? th? vi?c này s? giúp ng?n ch?n nh?ng ?i?u t?i t? x?y ra. ??y c?ng có th? là cách giúp lo?i b? nh?ng suy ngh? ho?c hình ?nh khó ch?u ?ang qu?y r?y b?n.
  • Nghi th?c – b?n r?a tay th??ng xuyên, làm m?i vi?c ch?m r?i c?n th?n, có th? là s?p x?p ?? ??c ho?c ho?t ??ng theo m?t cách c? th?. ?i?u này có th? t?n r?t nhi?u th?i gian, khi?n vi?c ?i ??u ho?c làm gì ?ó ??u m?t r?t nhi?u thì gi?.
  • Ki?m tra – c? th? b?n có b? nhi?m khu?n kh?ng, thi?t b? gia d?ng ?? t?t ch?a, c?a nhà ?? khóa ch?a ho?c xem li?u l? trình ?i ???ng c?a mình có an toàn kh?ng.
  • Tránh xa – b?t k? ?i?u gì g?i nh? ??n nh?ng suy ngh? g?y lo ?u. B?n tránh ch?m vào các ?? v?t c? th?, ?i ??n nh?ng n?i nh?t ??nh, ch?p nh?n r?i ro ho?c nh?n trách nhi?m. Ví d?, b?n có th? tránh vào b?p vì b?n bi?t b?n th?n s? tìm th?y dao nh?n ? ?ó.
  • Tích tr? – ?? ??c v? d?ng và c? nát. B?n kh?ng th? v?t b? b?t c? th? gì.
  • Tr?n an – B?n liên t?c yêu c?u ng??i khác nói v?i b?n m?i th? ??u ?n.

Ch?ng OCD ph? bi?n ra sao?

C? 50 ng??i thì có kho?ng 1 ng??i s? m?c OCD vào m?t th?i ?i?m nào ?ó trong ??i, t? l? này b?ng nhau ? nam và n?. S? ng??i m?c lên ??n h?n 1 tri?u ng??i t?i V??ng qu?c Anh.

Nh?ng ng??i m?c n?i ti?ng g?m có nhà sinh v?t h?c Charles Darwin, bà t? ngành ?i?u d??ng Florence Nightingale, n? di?n viên Cameron Diaz và c?u th? bóng ?á David Beckham.

N?u b?n ?ánh b?c, ?n ho?c u?ng m?t cách “c??ng ch?”, b?n có m?c OCD kh?ng?

Kh?ng. T? “c??ng ch?” và “ám ?nh” ??i khi ???c s? d?ng ?? m? t? nh?ng ng??i ?ánh b?c, u?ng r??u, mua s?m, s? d?ng ma túy ho?c th?m chí t?p th? d?c quá m?c.

Tuy nhiên, nh?ng hành vi này có th? mang l?i c?m giác h?ng ph?n. Nh?ng hành vi c??ng ch? c?a OCD kh?ng bao gi? mang l?i ni?m vui, ng??i m?c lu?n c?m th?y chúng là m?t yêu c?u khó ch?u ho?c gánh n?ng.

OCD có th? di?n ti?n x?u ??n m?c nào?

M?c ?? ?nh h??ng r?t khác nhau, nh?ng c?ng vi?c, các m?i quan h? và ??i s?ng gia ?ình ??u s? hi?u qu? và th?a m?n h?n nhi?u n?u b?n kh?ng ph?i liên t?c ??i phó v?i OCD.

OCD nghiêm tr?ng có th? khi?n b?n kh?ng th? làm vi?c th??ng xuyên, kh?ng th? tham gia vào ??i s?ng gia ?ình ho?c th?m chí kh?ng th? hòa thu?n v?i ng??i th?n.

??c bi?t, gia ?ình b?n có th? c?m th?y khó ch?u n?u b?n c? g?ng l?i kéo h? tham gia vào các nghi th?c c?a mình.

Ng??i m?c OCD có m?t kh? n?ng ki?m soát kh?ng?

Kh?ng, ng??i m?c ch?ng OCD kh?ng m?t kh? n?ng ki?m soát, m?c dù h? th??ng lo l?ng r?t nhi?u v? ?i?u này. H? th?m chí t? h?i li?u b?n th?n có ?ang 'm?t trí' hay 'phát r?' kh?ng. H? th??ng c?m th?y x?u h? v? tình tr?ng c?a mình và c? g?ng che gi?u ?i, m?c dù ?ó kh?ng ph?i là l?i c?a h?.

M?c dù b?n có th? lo r?ng b?n th?n s? m?t ki?m soát, nh?ng chúng t?i bi?t r?ng ?i?u này là c?c k? hi?m.

Nh?ng r?i lo?n nào t??ng t? nh? OCD?

M?t s? r?i lo?n khác có th? trùng l?p v?i OCD ho?c có nh?ng ?i?m t??ng ??ng khác.

  • R?i lo?n m?c c?m ngo?i hình (Body Dysmorphic Disorder) - hay còn g?i là “n?i kh? vì v? ngoài t??ng t??ng x?u xí”. B?n tin r?ng m?t ph?n nào ?ó trên khu?n m?t ho?c c? th? mình có hình d?ng sai l?ch, và dành hàng gi? tr??c g??ng ?? ki?m tra ho?c c? che gi?u nó ?i. Th?m chí b?n có th? ng?ng xu?t hi?n ? n?i c?ng c?ng.
  • R?i lo?n nh? l?ng tóc (trichotillomania) – th?i thúc nh? tóc ho?c l?ng mày c?a b?n th?n.
  • Lo ?u v? s?c kh?e (hypochondriasis) – m?i s? m?c m?t c?n b?nh th? ch?t nghiêm tr?ng, ch?ng h?n nh? ung th?.
  • Nh?ng ng??i m?c h?i ch?ng Tourette (trong ?ó ng??i b?nh có th? ??t ng?t la hét ho?c co gi?t kh?ng ki?m soát ???c) th??ng c?ng m?c OCD.
  • Tr? em và ng??i l?n m?c m?t s? d?ng t? k?, nh? h?i ch?ng Asperger, có th? tr?ng gi?ng nh? m?c OCD vì h? thích m?i th? ph?i gi?ng nhau và th??ng mu?n l?p l?i cùng m?t hành ??ng nhi?u l?n.

Khi nào OCD kh?i phát?

Nhi?u tr? em có nh?ng hành vi c??ng ch? nh?. Chúng có th? s?p x?p ?? ch?i r?t ng?n n?p ho?c tránh gi?m lên các v?t n?t trên v?a hè. Tình tr?ng này th??ng bi?n m?t khi chúng tr??ng thành.

OCD ? ng??i l?n th??ng b?t ??u ? tu?i niên thi?u ho?c ??u tu?i hai m??i. Các tri?u ch?ng có th? xu?t hi?n r?i bi?n m?t theo th?i gian, nh?ng ng??i m?c ch?ng này th??ng kh?ng tìm ki?m s? h? tr? cho ??n khi h? ?? s?ng chung v?i OCD trong nhi?u n?m.

Tri?n v?ng s? ra sao n?u kh?ng có s? giúp ?? ho?c ?i?u tr??

Các tri?u ch?ng OCD có th? thuyên gi?m ho?c bi?n m?t trong m?t th?i gian, nh?ng chúng th??ng tái phát tr? l?i. M?t s? ng??i s? d?n tr? nên t? h?n, trong khi ? nh?ng ng??i khác, các tri?u ch?ng s? nghiêm tr?ng h?n khi h? b? c?ng th?ng ho?c tr?m c?m.

Vi?c ?i?u tr? th??ng s? giúp c?i thi?n tình tr?ng này.

Nguyên nh?n gì d?n ??n OCD?

Có nhi?u y?u t? ?nh h??ng ??n quá trình phát tri?n c?a OCD.

  • Gen – OCD là m?t r?i lo?n ph?c t?p. Các nghiên c?u ch? ra r?ng có nhi?u y?u t? nguy c? di truy?n khác nhau khi?n m?t ng??i m?c OCD. Ng??i có ng??i th?n b? OCD có nhi?u kh? n?ng m?c OCD h?n ng??i kh?ng có ng??i th?n m?c ch?ng này.
  • C?ng th?ng – C? ba tr??ng h?p thì có m?t ??n hai ca b?t ngu?n t? các s? ki?n c?ng th?ng trong cu?c s?ng.
  • Thay ??i trong cu?c s?ng – Nh?ng lúc ??t ng?t ph?i ??m nh?n nhi?u trách nhi?m h?n, ch?ng h?n nh? khi d?y thì, sinh con ho?c b?t ??u m?t c?ng vi?c m?i.
  • Thay ??i trong n?o b? – Ch?a r? ??y là nguyên nh?n hay h?u qu? c?a OCD, nh?ng n?u b?n có các tri?u ch?ng kéo dài, các nhà nghiên c?u cho r?ng có th? ?? x?y ra thay ??i trong cách ho?t ??ng c?a ch?t hóa h?c serotonin (còn g?i là 5HT) trong n?o.
  • Tính cách – N?u b?n là m?t ng??i g?n gàng, t? m?, ng?n n?p v?i các tiêu chu?n cao, b?n có nhi?u kh? n?ng m?c OCD h?n. Nh?ng ph?m ch?t này v?n r?t h?u ích, nh?ng n?u tr? nên quá m?c, chúng có th? bi?n thành OCD.
  • Cách suy ngh? – H?u nh? t?t c? chúng ta ??u t?ng có nh?ng suy ngh?, hình ?nh k? l?, khó ch?u trong ??u, ch?ng h?n nh? "n?u mình b??c ra tr??c chi?c xe ?ó thì sao?" ho?c "mình có th? làm h?i con mình". H?u h?t m?i ng??i s? nhanh chóng g?t b? nh?ng ? ngh? ?ó và ti?p t?c cu?c s?ng. Tuy nhiên, n?u b?n có tiêu chu?n ??o ??c và trách nhi?m r?t cao, b?n có th? cho r?ng ch? c?n có nh?ng ? ngh? ?ó th?i c?ng là vi?c kh?ng khi?p. Vì v?y, b?n s? càng ?? ? và lo s? chúng quay l?i - và chính ?i?u ?ó l?i khi?n chúng d? xu?t hi?n h?n.

Nh?n h? tr?

Làm th? nào ?? t?i có th? t? giúp mình?

D??i ??y là m?t s? vi?c b?n có th? t? làm, chúng ?? giúp ích cho nhi?u ng??i m?c OCD khác:

  • H?y nh? r?ng, ??y kh?ng ph?i là l?i c?a b?n và b?n kh?ng h? “phát ?iên”.
  • H?y ??i m?t v?i nh?ng suy ngh? khi?n b?n lo l?ng. Nghe có v? k? l?, nh?ng ??y là m?t cách giúp b?n ki?m soát t?t h?n nh?ng suy ngh? ám ?nh c?a mình. B?n có th? ghi ?m l?i nh?ng suy ngh? ?ó và nghe l?i, ho?c vi?t chúng ra r?i ??c l?i. H?y th?c hi?n vi?c này ??u ??n, kho?ng n?a gi? m?i ngày, cho ??n khi c?m giác lo ?u gi?m b?t.
  • H?y ch?ng l?i hành vi c??ng ch?, nh?ng ??ng c? ch?ng l?i suy ngh? ám ?nh.
  • ??ng s? d?ng r??u ho?c ma túy ?? ki?m soát lo ?u.
  • N?u nh?ng suy ngh? c?a b?n liên quan ??n ni?m tin hay t?n giáo, vi?c trao ??i v?i m?t v? l?nh ??o t?n giáo ?? cùng xác ??nh xem ??y có ph?i là v?n ?? do OCD g?y ra hay kh?ng có th? s? giúp ích.
  • H?y liên h? v?i m?t nhóm h? tr? ho?c truy c?p các trang web ???c li?t kê ? cu?i t? th?ng tin này.
  • Ngoài ra, b?n có th? th? ??c m?t cu?n sách t? giúp, ch?ng h?n nh? nh?ng cu?n ???c ?? xu?t ? cu?i t? th?ng tin này.

Nh?ng hành vi kém h?u ích

M?t s? cách mà b?n ngh? là ?ang giúp chính mình l?i có th? khi?n v?n ?? ti?p t?c kéo dài:

  • C? g?ng xua ?u?i nh?ng suy ngh? khó ch?u ra kh?i t?m trí – ?i?u này th??ng ch? khi?n chúng quay l?i m?nh m? h?n. Ví d?, h?y th? kh?ng ngh? ??n m?t con voi màu h?ng trong m?t phút t?i – b?n s? th?y g?n nh? kh?ng th? ngh? ??n ?i?u gì khác.
  • Suy ngh? 'an toàn' ho?c '?i?u ch?nh' suy ngh?. b?n dành th?i gian ?? “s?a l?i” m?t ? ngh? ?áng s? b?ng m?t suy ngh? khác (nh? ??m ??n m??i) ho?c b?ng m?t hình ?nh (ch?ng h?n t??ng t??ng ai ?ó v?n còn s?ng và kh?e m?nh).
  • Các nghi th?c, ki?m tra, né tránh và tìm ki?m s? tr?n an – t?t c? nh?ng ?i?u này có th? giúp b?n b?t lo l?ng trong th?i gian ng?n, ??c bi?t n?u b?n tin r?ng chúng có th? ng?n ?i?u t?i t? x?y ra. Tuy nhiên, m?i l?n b?n làm nh? v?y, b?n l?i c?ng c? ni?m tin r?ng nh?ng hành ??ng ?ó có th? ng?n ch?n ?i?u x?u x?y ra. Và vì v?y, b?n càng c?m th?y b? th?i thúc ph?i ti?p t?c làm chúng... và vòng l?p c? ti?p di?n.

T?i có th? nh?n ???c s? giúp ?? nào?

Có nhi?u li?u pháp và hình th?c h? tr? khác nhau dành cho nh?ng ng??i m?c ch?ng OCD.

Li?u pháp nh?n th?c hành vi (CBT)

??y là m?t ph??ng pháp ?i?u tr? giúp b?n thay ??i cách suy ngh? và hành vi ?? b?n có th? c?i thi?n t?m tr?ng và ti?p t?c s?ng m?t cu?c s?ng bình th??ng.

Có hai hình th?c CBT th??ng ???c s? d?ng trong ?i?u tr? OCD: Phòng ng?a Ph?i nhi?m và Ph?n ?ng (ERP) và Li?u pháp Nh?n th?c (CT).

Phòng ng?a Ph?i nhi?m và Ph?n ?ng (ERP)

??y là ph??ng pháp giúp ng?n ch?n vi?c các hành vi c??ng ch? và s? lo ?u c?ng c? l?n nhau. Chúng ta ??u bi?t r?ng n?u b?n ? trong m?t tình hu?ng g?y lo ?u ?? l?u, b?n s? d?n quen v?i nó và m?c lo ?u s? gi?m xu?ng. Vì v?y, trong ERP, b?n t? t? ??i m?t v?i nh?ng tình hu?ng mà mình s? h?i (ph?i nhi?m), nh?ng ng?n b?n th?n th?c hi?n các nghi th?c c??ng ch?, ki?m tra hay làm s?ch (ng?n ch?n ph?n ?ng), và ch? cho ??n khi c?m giác lo ?u bi?n m?t.

Cách t?t nh?t là ti?n hành t?ng b??c nh?:

  • l?p danh sách t?t c? nh?ng tình hu?ng ho?c suy ngh? khi?n b?n s? h?i ho?c mu?n tránh né;
  • x?p chúng theo m?c ?? s? h?i, t? ít s? nh?t ? cu?i danh sách ??n ?áng s? nh?t ? ??u danh sách;
  • sau ?ó b?t ??u t? m?c ?? d? nh?t và gi?i quy?t t? d??i lên, ??i m?t t?ng cái m?t. ch? chuy?n sang tình hu?ng ti?p theo khi b?n ?? v??t qua tình hu?ng tr??c ?ó.

Ph??ng pháp này hi?u qu? nh?t n?u b?n luy?n t?p th??ng xuyên, m?i ngày nhi?u l?n, trong ít nh?t 1-2 tu?n. M?i l?n th?c hi?n, h?y ti?p t?c cho ??n khi m?c lo ?u gi?m xu?ng còn ít h?n m?t n?a so v?i lúc cao nh?t – ban ??u có th? m?t t? 10 ??n 90 phút. B?n có th? ghi l?i m?c ?? lo ?u c?a mình m?i 5 phút, theo thang ?i?m t? 0 (kh?ng s?) ??n 10 (r?t s?). Nh? v?y, b?n s? th?y m?c lo ?u t?ng lên r?i gi?m xu?ng theo th?i gian.

B?n có th? th?c hành m?t vào b??c cùng v?i bác s? tr? li?u, nh?ng ph?n l?n th?i gian b?n s? t? th?c hi?n v?i nh?p ?i?u mà b?n c?m th?y tho?i mái. H?y nh? r?ng, b?n kh?ng c?n lo?i b? hoàn toàn s? lo ?u, ch? c?n gi?m b?t ?? ?? có th? ki?m soát t?t h?n. H?y nh? r?ng s? lo ?u c?a b?n:

  • khó ch?u, nh?ng kh?ng g?y h?i cho b?n.
  • s? gi?m ?i theo th?i gian.
  • s? d? ??i m?t h?n khi b?n luy?n t?p th??ng xuyên.

Có hai cách chính ?? th?c hành ph??ng pháp ERP:

  • T? tr? giúp có h??ng d?n – B?n làm theo h??ng d?n trong sách, DVD ho?c s? d?ng ph?n m?m/?ng d?ng trên máy tính, máy tính b?ng ho?c trên ?i?n tho?i. B?n c?ng s? thi tho?ng liên h? v?i chuyên gia ?? ???c t? v?n và h? tr?. Ph??ng pháp này phù h?p n?u tình tr?ng OCD c?a b?n ? m?c ?? nh? và b?n có s? t? tin ?? t? th?c hành các cách giúp b?n th?n.
  • Làm vi?c tr?c ti?p, th??ng xuyên v?i chuyên gia, theo cá nh?n ho?c theo nhóm – Th?ng qua g?p m?t tr?c ti?p, g?i ?i?n tho?i ho?c g?i video. Th?ng th??ng, các bu?i này di?n ra h?ng tu?n ho?c hai tu?n m?t l?n, m?i l?n kéo dài t? 45 ??n 60 phút. Ban ??u, kho?ng 10 gi? làm vi?c là th?i gian ???c khuy?n ngh?, nh?ng b?n có th? c?n thêm th?i gian tùy theo m?c ?? nghiêm tr?ng c?a OCD.

Ví d? minh h?a:

John kh?ng th? r?i kh?i nhà ?úng gi? ?? ?i làm m?i ngày vì anh ph?i ki?m tra quá nhi?u th? trong nhà. Anh lo r?ng n?u kh?ng ki?m tra ?? 5 l?n m?i th?, nhà có th? b? cháy ho?c b? tr?m ??t nh?p. Anh l?p m?t danh sách nh?ng th? c?n ki?m tra, s?p x?p t? ít ?áng s? nh?t ??n ?áng s? nh?t. Ví d? nh?:

  1. N?i c?m (ít s? nh?t)
  2. ?m ?un n??c
  3. Lò ga
  4. C?a s?
  5. C?a ra vào (?áng s? nh?t)

B??c ??u tiên, anh b?t ??u v?i chi?c n?i c?m, vì ??y là ?i?u khi?n anh s? ít nh?t. Thay vì ki?m tra n?i c?m nhi?u l?n, anh ch? ki?m tra m?t l?n duy nh?t (ph?i nhi?m). Ban ??u anh c?m th?y r?t lo l?ng, nh?ng anh c? g?ng kh?ng quay l?i ki?m tra l?n n?a. Anh c?ng ??ng ? kh?ng nh? v? ki?m tra giúp ho?c kh?ng h?i l?i v? ?? ???c tr?n an r?ng c?n nhà ?? ???c an toàn (ng?n ch?n ph?n ?ng). Sau kho?ng hai tu?n, m?c ?? lo s? c?a anh gi?m d?n.

Khi ?? quen, anh chuy?n sang b??c th? hai (ki?m soát ?m ?un n??c), và c? th? ti?p t?c. Cu?i cùng, John có th? r?i nhà mà kh?ng c?n th?c hi?n b?t k? nghi th?c ki?m tra nào. Và b?y gi?, anh ?? có th? ?i làm ?úng gi?.

Hi?u qu? c?a ph??ng pháp ?i?u tr?

Kho?ng 3 trong s? 4 ng??i hoàn thành li?u pháp ERP cho th?y s? c?i thi?n ?áng k?. Trong s? nh?ng ng??i h?i ph?c, kho?ng 1 trong 5 ng??i có th? tái phát tri?u ch?ng sau m?t th?i gian và c?n ?i?u tr? b? sung. Tuy nhiên, kho?ng 1 trong 4 ng??i t? ch?i th?c hi?n ho?c kh?ng hoàn thành ERP, th??ng vì quá s? h?i ho?c c?m th?y quá t?i khi ??i m?t v?i n?i lo c?a mình.

Li?u pháp nh?n th?c (CT)

Li?u pháp nh?n th?c là m?t ph??ng pháp ?i?u tr? t?m l? giúp b?n thay ??i cách ph?n ?ng v?i nh?ng suy ngh?, thay vì c? g?ng lo?i b? chúng. Ph??ng pháp này ??c bi?t h?u ích v?i nh?ng ng??i có các ? ngh? ám ?nh lo ?u, nh?ng kh?ng th?c hi?n các hành vi c??ng ch? ?? gi?m b?t lo l?ng. CT c?ng có th? ???c k?t h?p v?i ERP ?? t?ng hi?u qu? trong ?i?u tr? OCD.

Li?u pháp nh?n th?c giúp b?n:

Ng?ng ??u tranh v?i nh?ng suy ngh?

T?t c? chúng ta ??i khi ??u có nh?ng ? ngh? k? l?, và chúng ch? là ? ngh? mà th?i. ?i?u ?ó kh?ng có ngh?a là b?n là ng??i x?u hay chuy?n x?u s? x?y ra, c? g?ng lo?i b? nh?ng suy ngh? ?ó ch? khi?n chúng quay l?i m?nh h?n. Li?u pháp nh?n th?c giúp b?n c?m th?y d? ch?u h?n, th?m chí th? gi?n ngay c? khi có nh?ng suy ngh? ?ó. B?n có th? h?c cách quan sát chúng v?i m?t chút tò mò ho?c thích thú. N?u xu?t hi?n nh?ng suy ngh? khó ch?u h?n, b?n h?c cách kh?ng kháng c?, c? ?? chúng ??n và ?i, và nhìn nh?n chúng theo cách t??ng t?. Khi b?n ng?ng c? xua ?u?i chúng, chúng th??ng t? m? d?n ?i.

Thay ??i cách ph?n ?ng v?i suy ngh?

B?n h?c cách nh?n ra khi nào mình ?ang có “suy ngh? v? suy ngh?” tiêu c?c, ch?ng h?n nh?: "Mình là m?t ng??i x?u khi ngh? nh? v?y.” B?n có th? ghi nh?t k? l?i nh?ng ki?u suy ngh? v? ích này, r?i thách th?c chúng b?ng cách t? h?i:

  • B?ng ch?ng nào ?ng h? - và ph?n ??i - ? ngh? này là th?t?
  • Suy ngh? này có h?u ích kh?ng? Có cách nào khác ?? nhìn nh?n kh?ng?
  • K?t qu? t?i t? nh?t/t?t nh?t/th?c t? nh?t là gì?
  • N?u m?t ng??i b?n g?p v?n ?? gi?ng mình, mình s? khuyên h? th? nào? N?u l?i khuyên dành cho b?n khác v?i l?i khuyên dành cho chính mình, l? do vì sao l?i v?y?

??i m?t v?i c?m giác trách nhi?m và ?? l?i

B?n h?c cách nh?n di?n và thay ??i nh?ng suy ngh? phi th?c t? và t? ch? trích, ch?ng h?n nh?:

  • ??t n?ng quá nhi?u vào suy ngh? (trong khi th?c ra chúng “ch? là” suy ngh?);
  • ?ánh giá quá cao kh? n?ng x?y ra tình hu?ng t?i t?;
  • t? nh?n trách nhi?m cho nh?ng chuy?n x?u n?m ngoài t?m ki?m soát;
  • c? g?ng lo?i b? hoàn toàn m?i r?i ro trong cu?c s?ng c?a ng??i th?n.

Ki?m nghi?m nh?ng ni?m tin v? ích

M?t n?i s? ph? bi?n ? nh?ng ng??i m?c OCD là: “n?u mình ngh? v? ?i?u gì ?ó x?u, nó s? x?y ra”. H?y th? nhìn ra ngoài c?a s?, ch?n m?t tòa nhà và ngh? v? vi?c nó s?p ??. H?y hình dung th?t r? trong ??u. ?i?u gì ?? x?y ra? M?t ni?m tin g?y khó ch?u khác là: “ch? c?n có nh?ng suy ngh? x?u là mình ?? t? nh? làm vi?c x?u r?i”. H?y t??ng t??ng ng??i hàng xóm c?a b?n b? ?m và c?n giúp ?i mua ??. H?y ngh? v? vi?c giúp ?? h?. Vi?c ch? ngh? th?i có khi?n b?n tr? thành m?t ng??i t?t kh?ng? Kh?ng h?n. Mu?n th?c s? giúp ?? h?, b?n ph?i th?c hi?n hành ??ng. T??ng t? nh? v?y, ch? có nh?ng “? ngh? x?u” kh?ng khi?n b?n tr? thành ng??i x?u. Ng??i m?c OCD kh?ng th?c hi?n nh?ng hành ??ng ám ?nh trong suy ngh? c?a h?, và ?i?u quan tr?ng là ph?i th??ng xuyên nh?c nh? b?n th?n ?i?u này.

M?t nhà tr? li?u nh?n th?c s? giúp b?n xác ??nh nh?ng ? ngh? mà b?n mu?n thay ??i và x?y d?ng nh?ng ? ngh? m?i, th?c t? h?n, c?n b?ng h?n và h?u ích h?n.

H?u h?t các bu?i tr? li?u di?n ra t?i phòng khám bác s? gia ?ình (GP), phòng khám chuyên khoa ho?c ??i khi t?i b?nh vi?n. N?u kh?ng th? r?i kh?i nhà, b?n có th? th?c hi?n tr? li?u nh?n th?c qua ?i?n tho?i ho?c t?i nhà.

Thu?c ch?ng tr?m c?m

Các thu?c ch?ng tr?m c?m nhóm SSRI (thu?c ?c ch? tái h?p thu serotonin có ch?n l?c) có th? gi?m tri?u ch?ng ám ?nh và c??ng ch?, ngay c? khi b?n kh?ng b? tr?m c?m. M?t s? thu?c SSRI ph? bi?n là sertraline, fluoxetine, paroxetine, escitalopram và fluvoxamine.

Nhìn chung chúng an toàn, nh?ng trong vài ngày ??u có th? g?y tác d?ng ph? nh? nh? b?n ch?n, nh?c ??u, kh? mi?ng ho?c bu?n n?n. SSRI có th? ???c dùng ??n l?, ho?c k?t h?p v?i li?u pháp CBT trong các tr??ng h?p OCD m?c ?? trung bình ??n n?ng. Li?u cao h?n th??ng hi?u qu? h?n trong ?i?u tr? OCD.

N?u sau 3 tháng ?i?u tr? v?i m?t SSRI mà kh?ng có c?i thi?n, có th? chuy?n sang dùng SSRI khác, ho?c clomipramine. N?u thu?c mang l?i hi?u qu?, nên duy trì ít nh?t 12 tháng. Các thu?c này kh?ng g?y nghi?n, nh?ng c?n gi?m li?u t? t? trong vài tu?n tr??c khi ng?ng h?n.

Hi?u qu? c?a ph??ng pháp ?i?u tr?

Kho?ng 6 trong s? 10 ng??i có c?i thi?n nh? thu?c. Trung bình, các tri?u ch?ng gi?m kho?ng 1/3. Thu?c giúp ng?n ng?a tái phát OCD trong su?t th?i gian s? d?ng, ngay c? sau vài n?m. Tuy nhiên, kho?ng 1/3 s? ng??i ng?ng thu?c s? tái phát trong vài tháng sau ?ó.  Nguy c? này gi?m ?áng k? n?u thu?c ???c k?t h?p v?i CBT.

Ph??ng pháp nào phù h?p nh?t v?i t?i – dùng thu?c hay tr? li?u th?ng qua trò chuy?n?

B?n có th? t? th?c hi?n li?u pháp ph?i nhi?m (ERP) mà kh?ng c?n ??n s? giúp ?? c?a chuyên gia (trong tr??ng h?p OCD nh?). Ph??ng pháp này hi?u qu?, kh?ng có tác d?ng ph?, ngo?i tr? vi?c g?y lo ?u. Tuy nhiên, ERP ?òi h?i r?t nhi?u ??ng l?c và n? l?c, và có th? khi?n b?n c?m th?y lo ?u nhi?u h?n trong m?t th?i gian ng?n.

CBT và thu?c có l? có hi?u qu? t??ng ???ng nhau. N?u b?n ch? m?c OCD nh?, m?t mình CBT có th? ?? ?? hi?u qu?.

N?u b?n b? OCD m?c ?? trung bình ??n n?ng, tr??c tiên b?n có th? ch?n m?t trong hai ph??ng pháp: CBT (kho?ng 10 gi? làm vi?c v?i nhà tr? li?u), ho?c dùng thu?c (kho?ng 12 tu?n). N?u ch?a c?i thi?n, h?y k?t h?p c? hai ph??ng pháp.  Trong m?t s? khu v?c, có th? b?n ph?i ch? vài tháng ?? g?p chuyên gia tr? li?u.

N?u OCD c?a b?n r?t n?ng, nên b?t ??u b?ng vi?c k?t h?p c? thu?c và CBT ngay t? ??u. Ch? dùng thu?c là m?t l?a ch?n n?u OCD c?a b?n kh?ng nh?, và b?n kh?ng c?m th?y s?n sàng ??i m?t v?i lo ?u khi th?c hi?n ERP. Thu?c giúp c?i thi?n kho?ng 6 trong 10 ng??i, nh?ng nguy c? tái phát cao h?n – kho?ng 1 trong 3 ng??i so v?i 1 trong 5 ng??i khi dùng ERP. B?n s? c?n dùng thu?c kho?ng m?t n?m, và kh?ng nên ch?n cách này n?u ?ang mang thai ho?c cho con bú.

B?n nên trao ??i k? các l?a ch?n v?i bác s?, h? có th? cung c?p thêm th?ng tin mà b?n c?n bi?t. B?n c?ng có th? th?o lu?n cùng b?n bè ho?c ng??i th?n ?áng tin c?y.

?i?u gì s? x?y ra n?u ?i?u tr? kh?ng hi?u qu??

Bác s? có th? chuy?n b?n ??n ??i ng? chuyên khoa, g?m có bác s? t?m th?n, nhà t?m l? h?c, ?i?u d??ng chuyên khoa, nh?n viên x? h?i và nhà tr? li?u ngh? nghi?p. H? có th? ?? xu?t:

  • k?t h?p li?u pháp nh?n th?c v?i ERP ho?c thu?c;
  • dùng hai lo?i thu?c ch?ng ám ?nh cùng lúc, ch?ng h?n nh? clomipramine c?ng v?i citalopram;
  • thêm thu?c ch?ng lo?n th?n, nh? aripiprazole ho?c risperidone;
  • ?i?u tr? các b?nh ?i kèm (kho?ng 1 trong 3 ng??i b? OCD c?ng b? lo ?u, tr?m c?m ho?c l?m d?ng r??u/ch?t g?y nghi?n);
  • h?p tác v?i ng??i th?n/ng??i ch?m sóc ?? h??ng d?n h? cách h? tr? b?n ?úng cách.

N?u b?n g?p khó kh?n v?i vi?c s?ng t? l?p, nhóm ?i?u tr? có th? g?i ? ch? ? có ng??i h? tr?, giúp b?n d?n tr? nên ??c l?p h?n.

Nhìn chung, h?u h?t ng??i m?c OCD ??u có ti?n tri?n t?t khi ???c ?i?u tr?. Tuy nhiên, n?u b?n m?c OCD r?t n?ng và kh?ng c?i thi?n:

  • Ch??ng trình ?i?u tr? t?m l? chuyên s?u h?ng ngày (CBT và ERP), trong ?ó b?n ? l?i b?nh vi?n trong th?i gian ?i?u tr?.
  • Ph??ng pháp kích thích n?o s?u - m?t cách ti?p c?n m?i ?ang ???c nghiên c?u, s? d?ng xung ?i?n ?? gi?m tri?u ch?ng.
  • Ph?u thu?t n?o (ablative neurosurgery) - hi?m khi ???c áp d?ng, ch? dùng khi kh?ng có ph??ng pháp nào khác hi?u qu? vì có th? g?y tác d?ng ph? nghiêm tr?ng.

T?i có c?n ph?i nh?p vi?n ?? ?i?u tr? kh?ng?

H?u h?t m?i ng??i có th? h?i ph?c khi ?i?u tr? t?i phòng khám bác s? gia ?ình (GP) ho?c phòng khám chuyên khoa n?m trong khu?n viên b?nh vi?n. Vi?c nh?p vi?n ch? ???c xem xét khi:

  • tri?u ch?ng quá n?ng, b?n kh?ng th? t? ch?m sóc b?n th?n ho?c có ? ngh? t? sát;
  • b?n m?c thêm b?nh t?m th?n nghiêm tr?ng khác nh? r?i lo?n ?n u?ng, t?m th?n ph?n li?t, lo?n th?n ho?c tr?m c?m n?ng;
  • OCD ng?n c?n b?n r?i kh?i nhà ?? ??n phòng khám.

Nh?ng ph??ng pháp kh?ng có hi?u qu? trong ?i?u tr? OCD

M?t s? ph??ng pháp có th? hi?u qu? v?i các b?nh khác, nh?ng kh?ng có b?ng ch?ng r? ràng cho OCD:

  • Li?u pháp b? sung ho?c thay th? nh? th?i miên, vi l??ng ??ng c?n, ch?m c?u, th?o d??c, dù chúng nghe có v? h?p d?n.
  • Các lo?i thu?c ch?ng tr?m c?m khác, tr? khi b?n b? tr?m c?m cùng v?i OCD.
  • Thu?c ng? và thu?c an th?n (nh? zopiclone, diazepam và benzodiazepines) trong h?n hai tu?n. Nh?ng lo?i thu?c này có th? g?y nghi?n.
  • Li?u pháp cho c?p ??i ho?c h?n nh?n, tr? khi m?i quan h? có v?n ?? khác ngoài OCD. Tuy nhiên, ??i tác và gia ?ình nên tìm hi?u v? OCD ?? h? tr? b?n ?úng cách.
  • T? v?n t?m l? ho?c ph?n t?m h?c. Các ph??ng pháp ?i?u tr? chuyên bi?t ???c m? t? ? trên d??ng nh? hi?u qu? h?n nhi?u ??i v?i các tri?u ch?ng c?a OCD. Dù v?y, m?t s? ng??i m?c OCD v?n c?m th?y nh? nh?m khi ???c chia s? v? tu?i th? ho?c nh?ng tr?i nghi?m quá kh?.

N?u ph?i ch? l?u m?i b?t ??u tr? li?u CBT thì sao?

Bác s? gia ?ình có th? gi?i thi?u b?n ??n d?ch v? ??a ph??ng có tên “Improving Access to Psychological Therapies” (T?ng c??ng kh? n?ng ti?p c?n tr? li?u t?m l? - IAPT), ho?c chuy?n b?n ??n ??i ng? chuyên khoa s?c kh?e t?m th?n.

Hi?n nay, H? th?ng Y t? Qu?c gia (NHS) ?ang thi?u các chuyên gia ???c ?ào t?o bài b?n v? CBT, nên ? m?t s? khu v?c, b?n có th? ph?i ch? vài tháng tr??c khi b?t ??u ?i?u tr?. h?ng nhà tr? li?u ???c ch?ng nh?n th??ng ??ng k? t?i .

N?u nh?ng bi?n pháp t? h? tr? trong ph?n “Làm th? nào ?? t?i có th? t? giúp mình?” kh?ng mang l?i hi?u qu?, b?n có th? trao ??i v?i bác s? v? vi?c b?t ??u dùng thu?c SSRI trong th?i gian ch? ??i.

Gia ?ình và b?n bè có th? h? tr? nh?ng gì?

D??i ??y là m?t s? cách mà ng??i th?n và b?n bè có th? h? tr?:

  • Hành vi c?a ng??i m?c OCD ??i khi có th? g?y khó ch?u, nh?ng h?y nh? r?ng h? kh?ng c? tình làm v?y – h? ?ang c? g?ng h?t s?c ?? v?t l?n v?i lo ?u và n?i s? c?a mình.
  • Có th? m?t m?t th?i gian ?? h? ch?p nh?n r?ng h? c?n giúp ??. H?y g?i ? h? tìm hi?u thêm v? OCD và trò chuy?n v?i chuyên gia t?m l?.
  • H?y tìm hi?u thêm v? OCD.
  • B?n c?ng có th? giúp h? trong quá trình tr? li?u ERP b?ng cách thay ??i cách ph?n ?ng c?a mình tr??c các hành vi c??ng ch?:
  • ??ng lo l?ng r?ng ng??i có n?i s? ám ?nh v? b?o l?c s? th?c s? g?y h?i cho ng??i khác. ?i?u này s? kh?ng x?y ra.
  • T?t nh?t, ??ng c? ng?n c?n h? b?ng v? l?c khi h? ?ang th?c hi?n nghi th?c.
  • N?u ???c, h?y ?? ngh? ?i cùng h? khi h? g?p bác s?, bác s? t?m th?n ho?c chuyên gia tr? li?u khác.

Nh?ng hình th?c h? tr? và ngu?n tài nguyên khác

Nhóm h? tr?


T? ch?c t? thi?n h? tr? nh?ng ng??i m?c r?i lo?n ám ?nh c??ng ch? (OCD), r?i lo?n m?c c?m ngo?i hình (BDD), r?i lo?n nh? l?ng tóc (trichotillomania) và r?i lo?n cào c?u da (compulsive skin picking).

???ng d?y h? tr? và t? v?n: 0845 390 6232

Email: support@ocdaction.org.uk.


T? ch?c h? tr? qu?c gia dành cho tr? em và ng??i l?n m?c OCD.

???ng d?y t? v?n: 0845 120 3778

Emailsupport@ocduk.org.  


T? ch?c dành cho nh?ng ng??i g?p v?n ?? v? lo ?u, bao g?m ho?ng s?, ám ?nh, OCD và các r?i lo?n liên quan. Cung c?p h? tr? cho ng??i b?nh, gia ?ình và ng??i ch?m sóc. Trò chuy?n tr?c tuy?n, email, sách t? giúp, CD, DVD và tài li?u h??ng d?n.

???ng d?y tr? giúp: 0844 775774

Email: support@anxietyuk.org.uk.

Th?ng tin thêm


Cung c?p th?ng tin v? các b?nh l?, ph??ng pháp ?i?u tr?, d?ch v? y t? ??a ph??ng và l?i s?ng lành m?nh.

C? quan chuyên m?n hàng ??u quy t? các nhà tr? li?u CBT trong và ngoài NHS. T? ch?c duy trì các tiêu chu?n th?c hành t?t, cung c?p th?ng tin, tài li?u và l?u gi? danh sách các thành viên có th? liên h? ?? ?i?u tr? ngoài NHS. S?T: 0161 054 304; email: babcp@babcp.com

CBT qua máy tính

N?u b?n mu?n t? h? tr? b?n th?n th?ng qua ph?n m?m ho?c ?ng d?ng CBT cho lo ?u, tr?m c?m, ám ?nh, ho?ng s? ho?c OCD, b?n có th? tham kh?o t? th?ng tin v? CBT c?a chúng t?i ho?c các trang web sau: 

??c thêm

Ch??ng trình này giúp b?n ch?m sóc s?c kh?e c?a mình th?ng qua vi?c ??c sách t? giúp. Danh sách sách ???c c?ng nh?n b?i nh?ng ng??i t?ng tr?i qua các r?i lo?n liên quan và ???c gi?i chuyên m?n khuy?n ngh?, bao g?m c? ??i h?c T?m th?n h?c Hoàng gia (外网天堂). Ch??ng trình này hi?n ?ang ???c tri?n khai r?ng r?i t?i các th? vi?n c?ng c?ng.

Tài li?u dành cho nh?ng ng??i m?c OCD ho?c r?i lo?n m?c c?m ngo?i hình (BDD), cùng gia ?ình, ng??i ch?m sóc và c?ng chúng nói chung.

厂á肠丑

Break Free from OCD: Overcoming Obsessive Compulsive Disorder with CBT (Thoát kh?i OCD: V??t qua R?i lo?n ?m ?nh C??ng ch? v?i Li?u pháp Nh?n th?c hành vi), c?a Fiona Challacombe, Victoria Bream Oldfield và Paul Salkovskis, Nhà xu?t b?n Vermillion.

Understanding Obsessions & Compulsions: A self-help manual (Hi?u v? ?m ?nh và C??ng ch?: S? tay t? giúp mình) c?a Frank Tallis, Nhà xu?t b?n Sheldon Press.

Overcoming Obsessive-Compulsive Disorder: a self-help book using cognitive-behavioural techniques (V??t qua R?i lo?n ?m ?nh C??ng ch?: 厂á肠丑 t? tr? giúp s? d?ng ph??ng pháp Nh?n th?c hành vi) c?a David Veale và Robert Willson, Nhà xu?t b?n Constable và Robinson.

Th?ng tin biên t?p

S?n xu?t b?i: Ban Biên t?p Truy?n th?ng C?ng ??ng c?a 外网天堂 (RCPsych)

Chuyên gia ph?n bi?n: Ti?n s? Paul Blenkiron

Biên t??p viên lo?t bài: Ti?n si? Phil Timms

Qu?n l? lo?t bài: Thomas Kennedy

  • khuy?n khích h? ??i m?t v?i tình hu?ng g?y s? h?i;
  • t? ch?i tham gia vào các nghi th?c ho?c hành vi ki?m tra cùng h?;
  • kh?ng tr?n an h? r?ng m?i th? ??u ?n.

This translation was produced by CLEAR Global (Dec 2025)

Read more to receive further information regarding a career in psychiatry