外网天堂

Below is a Polish translation of our information resource on stopping antidepressants. You can also view our other Polish translations.

Te informacje s? przeznaczona dla ka?dego, kto chcia?by dowiedzie? si? wi?cej na temat odstawiania leków antydepresyjnych.

Opisano w nich:

• powody, dla których kto? mo?e zdecydowa? si? na zaprzestanie stosowania leków antydepresyjnych
• jak bezpiecznie przesta? stosowa? leki antydepresyjne
• objawy, które mog? wyst?pi? po odstawieniu leku antydepresyjnego
• kilka sposobów na zmniejszenie efektu lub unikni?cie tych objawów.

Informacje te dok?adnie odzwierciedlaj? zalecenia zawarte w wytycznych . 

Czym s? leki antydepresyjne?

Leki antydepresyjne to leki przepisywane na takie schorzenia, jak depresja, uogólnione zaburzenie l?kowe i zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (OCD). Wi?cej informacji o tym, jak one dzia?aj?, dlaczego s? przepisywane, o ich efektach i skutkach ubocznych oraz alternatywnych metodach leczenia, znajdziesz w naszym osobnym ?ródle na temat leków antydepresyjnych.

Leki antydepresyjne zwykle nale?y przyjmowa? przez co najmniej 6 miesi?cy po ust?pieniu objawów. Jednak lekarz przepisuj?cy lek powinien to regularnie sprawdza?. Osoby cierpi?ce na ci??kie lub nawracaj?ce choroby psychiczne mog? wymaga? d?u?szego stosowania leków antydepresyjnych.

Kiedy przesta? bra? leki antydepresyjne?

Istnieje wiele powodów, dla których ludzie decyduj? si? zaprzesta? przyjmowania leków antydepresyjnych, np.:

• problemy ze zdrowiem psychicznym uleg?y z?agodzeniu
• leki antydepresyjne nie dzia?aj?
• leki antydepresyjne daj? im nieprzyjemne skutki uboczne
• nie chc? ju? bra? leków antydepresyjnych

Je?li za?ywasz leki antydepresyjne i do?wiadczysz któregokolwiek z tych objawów, porozmawiaj ze swoim lekarzem. Pomo?e Ci on w podj?ciu decyzji, czy zaprzestanie stosowania leków antydepresyjnych jest dla Ciebie odpowiednie — i jak to zrobi? bezpiecznie.

W jaki sposób przesta? bra? leki antydepresyjne?

Zwykle nie nale?y nagle przerywa? stosowania leków antydepresyjnych. Mo?e to prowadzi? do wyst?pienia objawów odstawienia i zwi?kszy? ryzyko ponownego z?ego samopoczucia. Objawy odstawienia s? u ka?dego inne. Mog? by? one ró?ne dla poszczególnych leków antydepresyjnych (patrz Za??cznik 1).

Wi?kszo?? ludzi mo?e stopniowo odstawia? leki antydepresyjne w ci?gu kilku tygodni lub miesi?cy, przyjmuj?c mniejsze dawki, a nast?pnie ca?kowicie zaprzestaj?c ich stosowania. Nazywa si? to redukcj? dawki leku (ang. ?tapering”). Mo?e to zmniejszy? ryzyko wyst?pienia objawów odstawienia lub sprawi?, ?e jakiekolwiek objawy b?d? mniej nasilone.

Chc?c je odstawi?, ka?dy pacjent powinien zmniejsza? dawk? leków antydepresyjnych, ale niektórym osobom (zwykle osobom, które nie stosowa?y ich od bardzo dawna) wystarczy zmniejszenie dawki w kilku krokach.

Je?li po krótkim czasie przerwiesz przyjmowanie leków antydepresyjnych, lekarz, który przepisa? lek mo?e zaleci? post?powanie podobne do poni?szego przyk?adu. W tym przypadku nale?y zmniejsza? obecn? dawk? o oko?o 50% co 2–4 tygodnie i ca?kowicie zaprzesta? stosowania po osi?gni?ciu niskiej dawki.

Je?li masz trudno?ci z szybkim zmniejszeniem dawki leków antydepresyjnych i wyst?pi? u Ciebie objawy odstawienia, gdy spróbujesz zaprzesta? ich przyjmowania, b?dziesz musia?/-a wolniej zmniejsza? dawki leków antydepresyjnych. Wa?ne jest, aby zmniejszy? dawk? w sposób odpowiedni dla Ciebie i nie powoduj?cy problemów.

Ten biuletyn ma na celu pomóc Ci unikn?? lub zredukowa? liczb? objawów odstawienia. Porozmawiaj o tym z lekarzem, który wypisa? recept?, aby znale?? najlepszy sposób na zaprzestanie ich stosowania.

Jakie objawy mog? wyst?pi? po odstawieniu leków antydepresyjnych i jak powa?ne mog? by??

sugeruj?, ?e u niektórych objawy odstawienia mog? by? ?agodne i ust?pi? stosunkowo szybko, bez potrzeby jakiejkolwiek pomocy. U innych osób objawy mog? by? powa?niejsze i utrzymywa? si? znacznie d?u?ej (czasami miesi?ce lub ponad rok).

Obecnie, nie da si? przewidzie?, u kogo wyst?pi? powa?niejsze objawy odstawienia.

Objawy odstawienia leków antydepresyjnych

Je?eli wyst?pi którykolwiek z objawów wymienionych poni?ej, nale?y powiedzie? o tym lekarzowi.

Mo?esz zauwa?y?:

• niepokój, który pojawia si? i znika, czasami w intensywnych ?przyp?ywach”;
• trudno?ci w zasypianiu oraz ?ywe lub przera?aj?ce sny;
• z?y nastrój, poczucie braku zainteresowania rzeczami lub braku czerpania z nich przyjemno?ci;
• poczucie z?ego stanu fizycznego;
• szybko zmieniaj?ce si? nastroje;
• z?o??, bezsenno??, zm?czenie, utrata koordynacji i ból g?owy;
• uczucie pora?enia pr?dem w ramionach, nogach lub g?owie; nazywa si? je czasami ?kopni?ciami” a odwrócenie g?owy na bok mo?e je pogorszy?;
• poczucie, ?e rzeczy nie s? prawdziwe (?derealizacja”) lub uczucie, ?e masz ?wat? w g?owie”;
• trudno?ci z koncentracj?;
• my?li samobójcze;
• md?o?ci;
• zawroty g?owy (zwykle s? ?agodne, ale mog? by? tak silne, ?e nie mo?esz wsta? bez pomocy);
• uczucie wewn?trznego niepokoju i niemo?no?ci usiedzenia w miejscu (akatyzja).

W Za??czniku 2 znajduje si? lista innych zg?aszanych objawów.

Co powoduje objawy odstawienia leków antydepresyjnych?

Jest to nadal nie do końca wiadome. W gr? wchodz? substancje chemiczne w mózgu zwane neuroprzeka?nikami (takie jak serotonina i noradrenalina). Umo?liwiaj? komórkom nerwowym komunikacj? mi?dzy sob? poprzez dzia?anie na zakończenia nerwowe. Uwa?a si?, ?e leki antydepresyjne zwi?kszaj? poziom tych substancji chemicznych w przestrzeni mi?dzy komórkami nerwowymi w mózgu oraz w nerwach w ca?ym ciele i jelitach. Wydaje si?, ?e z biegiem czasu mózg i cia?o powoli dostosowuj? si? do zwi?kszonych poziomów.

Je?li lek antydepresyjny zostanie odstawiony zbyt szybko, mózg i cia?o b?d? potrzebowa?y czasu, aby ponownie si? przystosowa?. Nag?e obni?enie poziomu neuroprzeka?ników wydaje si? powodowa? objawy odstawienia, podczas gdy mózg dostosowuje si? do zmiany. Im bardziej stopniowe zmiany, tym ?agodniejsze i bardziej tolerowane powinny by? objawy. A mo?e w ogóle ich nie by?.

Dlatego zazwyczaj najlepiej jest powoli odstawia? leki antydepresyjne.

Kogo dotykaj? objawy odstawienia leków antydepresyjnych?

Od jednej trzeciej do po?owy osób przyjmuj?cych leki przeciwdepresyjne w pewnym stopniu do?wiadczy takich objawów. Nie mo?emy jeszcze przewidzie?, u kogo wyst?pi? te objawy.

Ryzyko wydaje si? by? wi?ksze w przypadku przyjmowania du?ej dawki przez d?ugi czas. Ale mo?e si? to zdarzy?, je?li za?ywasz lek antydepresyjny równie? przez krótki okres. Mo?e to równie? zale?e? od rodzaju przyjmowanego leku antydepresyjnego. Bardziej prawdopodobne jest wyst?pienie tych objawów (i ich nasilenie), je?li nagle przerwiesz przyjmowanie leku antydepresyjnego lub szybko zmniejszysz jego dawk?.

Jak rozpozna?, czy s? to objawy odstawienia, czy nawrót depresji lub l?ku?

Niektóre objawy odstawienia mog? przypomina? objawy, które wyst?powa?y przed rozpocz?ciem stosowania leku antydepresyjnego. Z?y nastrój i trudno?ci ze snem mog? by? odczuwane jako objawy depresji. Uczucie paniki jest cz?stym objawem odstawienia i mo?e równie? wyst?pi? w przypadku stanu l?kowego. W takim przypadku nale?y porozmawia? ze swoim lekarzem. Mo?e zaistnie? potrzeba tymczasowego zwi?kszenia dawki, a nast?pnie stopniowego jej zmniejszania, aby z?agodzi? objawy odstawienia.

Je?li wyst?pi? objawy odstawienia, nadal mo?esz odstawi? lek antydepresyjny, ale by? mo?e trzeba b?dzie to robi? wolniej. Patrz cz??? ?Kiedy i jak odstawia? leki antydepresyjne”.

Oto niektóre ze sposobów, w jaki Ty i Twój lekarz mo?ecie stwierdzi?, czy masz objawy odstawienia, czy te? s? to objawy nawrotu l?ku lub depresji:

Kiedy zaczynaj? si? objawy
Objawy odstawienia zwykle pojawiaj? si? wkrótce po zmniejszeniu dawki leku lub zaprzestaniu jego przyjmowania. W przypadku niektórych leków antydepresyjnych mo?e to zaj?? jeden lub dwa dni – lub nawet w przypadku pomini?cia pojedynczej dawki. Zwykle zaczynaj? si? po kilku dniach, a potem staj? si? coraz gorsze.

Powrót depresji lub stanu l?kowego zwykle trwa d?u?ej – zazwyczaj tygodnie lub miesi?ce. Niektóre leki antydepresyjne, takie jak fluoksetyna, opuszczaj? organizm znacznie d?u?ej. Zatem w przypadku tych leków objawy mog? rozpocz?? si? kilka dni lub nawet tygodni po zaprzestaniu stosowania leku lub po zmniejszeniu dawki. Mo?e to utrudni? stwierdzenie, czy objawy wynikaj? z odstawienia, czy z powrotu pierwotnych objawów l?ku lub depresji.

Istniej? doniesienia o innych lekach antydepresyjnych powoduj?cych objawy odstawienia, które pojawiaj? si? kilka tygodni po ich zaprzestaniu. Przyczyny tego nie s? dobrze poznane.

Rodzaj symptomu
Niektóre objawy odstawienia nie s? jednakowe z tymi, które wyst?puj? w przypadku l?ku lub depresji. Na przyk?ad ?pora?enia pr?dem”, ?kopni?cia” lub podobne bardziej subtelne uczucia, których wcze?niej nie do?wiadczy?e?/ -a?. Ludzie cz?sto mówi?: ?Nigdy wcze?niej czego? takiego nie czu?em” lub ?To nie jest moja depresja”.

Jak szybko symptomy ust?pi?, je?li ponownie zaczniesz bra? leki antydepresyjne
Objawy odstawienia zwykle szybko ust?puj? (w ci?gu kilku dni lub nawet godzin), je?li ponownie zaczniesz przyjmowa? lek antydepresyjny. Jest to znacznie szybsze ni? tygodnie, których leki antydepresyjne potrzebuj?, aby z?agodzi? objawy nawracaj?cego l?ku lub depresji.

Czy to oznacza, ?e leki antydepresyjne uzale?niaj??

Zaprzestanie stosowania leku antydepresyjnego mo?e spowodowa? nieprzyjemne objawy odstawienia, które ust?pi?, je?li ponownie zaczniesz go za?ywa?.

Je?li nie mo?esz przesta? za?ywa? leków antydepresyjnych wtedy, kiedy chcesz, mo?esz czu? si? tak, jakby? by? od nich uzale?niony. To jednak nie to samo, co bycie ?uzale?nionym”.

Uzale?nienie ogólnie oznacza to, ?e:

• odczuwasz potrzeb? lub pragnienie za?ycia danej substancji
• tracisz kontrol? nad u?ywaniem danej substancji
• do?wiadczasz przyjemno?ci lub ?haju”, kiedy jej za?ywasz.

Uzale?nienie mo?e wyst?pi? od substancji takich jak alkohol, nikotyna i benzodiazepiny.

Odstawienie leków antydepresyjnych mo?e by? trudne, ale bardziej precyzyjnie okre?la si? t? trudno?? jako uzale?nienie fizyczne.

Termin ?uzale?nienie fizyczne” jest mylony z uzale?nieniem. Uzale?nienie fizyczne oznacza, ?e organizm przystosowa? si? do obecno?ci danej substancji lub leku.

Wp?ywa to na tolerancj? i skutkuje efektami odstawienia danej substancji, poniewa? organizm ?t?skni” za t? substancj?, kiedy ju? jej nie ma. Narkotyk nie musi wywo?ywa? ?haju”, aby powodowa? uzale?nienie.

Kiedy i jak nale?y odstawi? leki antydepresyjne?

To, jak d?ugo za?ywasz leki przeciwdepresyjne, zale?y od tego, dlaczego zosta?y Ci one przepisane i czy musia?e? je wcze?niej za?ywa?. Zapytaj swojego lekarza, kiedy najlepiej zacz?? zmniejsza? dawk?, a nast?pnie zaprzesta? przyjmowania leku antydepresyjnego.

By? mo?e b?dziesz musia? zrównowa?y?:

• korzy?ci stosowania leku antydepresyjnego, takie jak z?agodzenie objawów l?ku lub depresji

z

• problemami, które mog? wyst?pi? po d?u?szym u?ytkowaniu. Mog? one obejmowa? silniejsze skutki uboczne, takie jak przyrost masy cia?a. U niektórych osób leki antydepresyjne wydaj? si? przestawa? dzia?a? z biegiem czasu.

Je?li dojdziesz do wniosku, ?e nadszed? czas, aby zaprzesta? stosowania leku, Twój lekarz mo?e pomóc Ci w opracowaniu planu stopniowego zmniejszania dawki. To, jak powolny powinien by? ten plan, jest ró?ne dla ka?dego.

Je?li bra?e?/ -a? lek antydepresyjny tylko przez kilka tygodni, by? mo?e uda Ci si? zredukowa? dawk? i zaprzesta? w ci?gu oko?o miesi?ca. Nawet je?li masz jedynie ?agodne (lub ?adne) objawy odstawienia, najlepiej robi? to przez co najmniej cztery tygodnie.

Je?li bra?e?/ -a? leki antydepresyjne przez wiele miesi?cy lub lat, najlepiej b?dzie zmniejsza? dawk? wolniej (ponownie w tempie, które uznasz za wygodne). Zwykle b?dzie to trwa?o kilka miesi?cy lub d?u?ej. Najlepiej jest tak?e powoli zmniejsza? dawk?, je?li w przesz?o?ci wyst?powa?y objawy odstawienia. Dawki zazwyczaj b?d? redukowane o coraz mniejsze ilo?ci, w miar? jak pierwotna dawka leku zmaleje. Niektórzy ludzie przed zaprzestaniem leczenia musz? zmniejszy? dawk? do bardzo ma?ej, zaledwie 2% dawki pierwotnej.

Pami?taj, ?e je?li wyst?pi? u Ciebie objawy odstawienia, nie oznacza to, ?e nie mo?esz odstawi? swojego leku antydepresyjnego. B?dzie natomiast trzeba:

• wolniej, bardziej stopniowo zmniejsza? dawki;
• redukowa? dawki ka?dorazowo o mniejsz? ilo??;
• odstawia? lek przez d?u?szy czas.

Tylko sporadycznie, gdy lek przeciwdepresyjny powoduje powa?ne skutki uboczne, nale?y go odstawi? natychmiast, bez zmniejszania dawki. Je?eli tak si? stanie, nale?y natychmiast skontaktowa? si? z lekarzem, który przepisa? lek.

Jak stopniowo zmniejsza? dawk??

Poni?ej znajduje si? kilka ogólnych porad, jak to zrobi?. Najlepiej jednak ustali? to z lekarzem, który wypisa? recept?, aby móg? przepisa? odpowiedni dla Ciebie preparat i dawk?(-i). Lekarz ten razem z farmaceut? sprawdz? wszelkie specjalne wymagania, tak aby recepta by?a dostosowana do Twoich potrzeb.

Nie próbuj pomija? leków ?adnego dnia. W wi?kszo?ci przypadków prowadzi to do wahań ilo?ci leku w organizmie i zwi?ksza prawdopodobieństwo wyst?pienia objawów odstawienia. Fluoksetyna pozostaje w organizmie d?u?ej ni? inne leki antydepresyjne i mo?na j? przyjmowa? co drugi dzień.  W tym przypadku, powiniene? porozmawia? ze swoim lekarzem, czy powiniene? tak j? przyjmowa?, czy nie.

Mo?esz zacz??, w ramach testu, od zmniejszenia zwyk?ej dawki o jedn? czwart? (25%) lub o po?ow? (50%). Nale?y odczeka? od dwóch do czterech tygodni, a? Twój organizm dostosuje si? do nowej dawki i zobaczy?, jak si? czujesz.

Je?eli nie wyst?pi? ?adne niepokoj?ce objawy, spróbuj jeszcze bardziej zmniejszy? dawk? o jedn? czwart? (25%) lub po?ow? (50%) dotychczasowej dawki. Odczekaj kolejne 2 do 4 tygodni i powtórz procedur?, z dalszymi okresami zmniejszania dawki i czekania, je?li to konieczne.

Je?eli po pierwszym zmniejszeniu dawki lub przy dalszym zmniejszeniu dawki wyst?pi? nieprzyjemne objawy, nale?y przerwa? zmniejszanie dawki. Wró? do ostatniej dawki, przy której czu?e?/-a? si? komfortowo i poczekaj, a? poczujesz si? gotowy/-a, aby spróbowa? ponownie. Mo?e to oznacza?, ?e nale?y zastosowa? bardziej stopniowe redukowanie dawki, zmniejszaj?c j? o mniejsze warto?ci, np. 10% lub nawet 5%.

Je?li leki antydepresyjne przyjmowane by?y przez d?u?szy czas

W przypadku, gdy:

• leki antydepresyjne przyjmowane by?y miesi?cami lub d?u?ej
• wyst?pi?y niepokoj?ce objawy odstawienia, gdy wcze?niej próbowa?e? zmniejszy? dawk? lub odstawi? leki antydepresyjne
• rodzaj przyjmowanego leku antydepresyjnego, wi??e si? z du?ym ryzykiem wyst?pienia objawów odstawiennych

prawdopodobnie najlepiej b?dzie od samego pocz?tku zastosowa? bardziej stopniowe redukcje dawki. Na przyk?ad redukcje o jedn? dwudziest? (5%) lub jedn? dziesi?t? (10%) pierwotnej dawki. Regularnie rozmawiaj ze swoim lekarzem, aby móg? monitorowa? przebieg choroby.

D?ugo dzia?aj?ce leki antydepresyjne, takie jak fluoksetyna, mog? by? obecne w organizmie do kilku tygodni (w wi?kszo?ci przypadków do kilku dni). Zatem wszelkie objawy odstawienia mog? pojawi? si? dopiero kilka dni lub nawet kilka tygodni po zmniejszeniu dawki. Przed przyst?pieniem do kolejnej redukcji dawki najlepiej odczeka? co najmniej cztery tygodnie, aby zobaczy?, czy pojawi? si? jakie? objawy odstawienia.

Bez wzgl?du na to, jak nisk? dawk? osi?gniesz, po ca?kowitym zaprzestaniu brania leków nadal mo?esz odczuwa? objawy odstawienia. Je?li tak si? stanie, mo?e by? konieczne ponowne przyjmowanie ma?ej dawki na pewien czas, zanim jeszcze raz zacznie si? j? zmniejsza?.

Je?li po zmniejszeniu dawki i odstawieniu leku antydepresyjnego zaczniesz mie? my?li samobójcze, mo?e to by? objaw odstawienia lub nawrót depresji. Natychmiast porozmawiaj ze swoim lekarzem. Prawdopodobnie zasugeruj? powrót do ostatniej ilo?ci dawki, przy której czu?e?/ -a? si? dobrze. Dowiedz si?, jak szybko uzyska? pomoc, je?li jej potrzebujesz.

Uwaga dotycz?ca dost?pno?ci

Sposób zmniejszenia dawki leku antydepresyjnego b?dzie zale?a? od dawek dost?pnych w Wielkiej Brytanii w postaci tabletek i p?ynu. Je?li lek antydepresyjny, który za?ywasz, nie jest dost?pny w postaci p?ynnej, mo?e by? konieczna zmiana na podobny lek, który jest dost?pny w p?ynie. Mo?e by? te? konieczne skorzystanie z innych opcji opisanych poni?ej. Lekarz, który przepisa? Ci lek, lub farmaceuta mog? doradzi? Ci, jak najlepiej to zrobi?.

Ta?my zmniejszaj?ce dawk? s? jedn? z mo?liwych opcji. S? to rolki lub paski saszetek zawieraj?ce kolejno nieco mniejsze dawki do przyjmowania ka?dego dnia. Nie posiadaj? one licencji Agencji Regulacyjnej ds. Leków i Produktów Opieki Zdrowotnej (Medicines and Healthcare Products Regulatory Agency) (MHRA) w Wielkiej Brytanii. Oznacza to, ?e lekarz wypisuj?cy recept? mo?e zamiast tego zdecydowa? si? na zastosowanie leku licencjonowanego.

Naczelna Izba Lekarska (ang. General Medical Council, GMC) twierdzi, ?e lekarze powinni d??y? do stosowania leków licencjonowanych, ale mog? stosowa? leki nielicencjonowane, je?li nie ma licencjonowanej alternatywy.

Regularne monitorowanie umo?liwi Tobie i Twojemu lekarzowi szybkie rozpoznanie wszelkich problemów, szczególnie w przypadku konieczno?ci zmiany jednego leku antydepresyjnego na inny.

Przyk?ady planów zmniejszania dawki

Zanim zaczniesz zmniejsza? dawk? leku, powiniene? uzgodni? plan zmniejszania dawki ze swoim lekarzem. Lekarz doradzi Ci, jak to zrobi? bezpiecznie.

Poni?ej znajdziesz przyk?adowe plany zmniejszania dawki, przy ró?nym roz?o?eniu go w czasie. W swoim planie mo?esz nie chcie? lub nie musisz post?powa? zgodnie z ka?dym zawartym w nim krokiem. Niektórzy mog? jednak uzna? to za konieczne.

Czas pomi?dzy zmniejszeniem dawki powinien by? taki d?ugi, jak potrzeba do ust?pienia lub z?agodzenia objawów odstawienia.

Niektórzy ludzie s? w stanie odstawi? leki antydepresyjne, stosuj?c wy??cznie tabletki. Je?li do?wiadczasz objawów odstawienia i masz trudno?ci z odstawieniem leków antydepresyjnych, mo?e by? konieczne zastosowanie zarówno leków antydepresyjnych w tabletkach, jak i w p?ynie, w mniejszych dawkach.

Stosowanie p?ynnego leku wymaga bardzo ostro?nego zarz?dzania, aby nie pope?ni? b??du przy dawkowaniu. W przypadku zmiany tabletki na p?yn nale?y porozmawia? z lekarzem, który przepisa? lek lub z farmaceut?, aby upewni? si?, ?e prawid?owo przelicza si? dawk?.

Nale?y równie? pami?ta?, ?e ten sam p?ynny lek mo?e mie? wi?cej ni? jedno st??enie. Na przyk?ad mo?e by? dost?pny preparat 5 mg/5 ml i 1 mg/5 ml. Wa?ne jest, aby dok?adnie sprawdzi? przyjmowan? dawk?, a nie polega? na ilo?ci p?ynu.

Jak dokonane zosta?y przeliczenia w tych przyk?adach?

W przyk?adzie pierwszym wykorzystano proporcjonalne zmniejszanie dawki. Oznacza to, ?e ka?dy krok jest obliczany jako procent ostatniej dawki, a nie dawki pierwotnej. Na przyk?ad:

• Je?li bierzesz 20 mg leku i chcesz zmniejszy? t? dawk? o 25%, musisz obliczy? 25% z 20 mg leku, czyli 5 mg
• Zmniejszaj?c dawk? o 5 mg, spadniesz do dawki 15 mg
• Je?li chcesz nast?pnie zmniejszy? dawk? o kolejne 25%, to przeliczysz 25% z 15 mg. To jest 3,75 mg.
• Zmniejszy?by? swoj? obecn? dawk? 15 mg o 3,75 mg. Spowoduje to zmniejszenie dawki do 11,25 mg

Zmniejszanie dawki w sposób proporcjonalny b?dzie oznacza? konieczno?? dokonywania coraz mniejszych redukcji w miar? zmniejszania si? dawek.

W przyk?adzie 2 zastosowano hiperboliczne zmniejszanie dawki. Opiera si? ono na zrozumieniu wp?ywu leków przeciwdepresyjnych na mózg. Ma?e dawki leków antydepresyjnych maj? znacznie wi?kszy wp?yw na mózg, ni? mogliby?my si? spodziewa?, dlatego przy ni?szych dawkach zmniejszanie dawki musi by? wolniejsze.

Hiperboliczne zmniejszanie dawki obejmuje bardzo podobne redukcje do zwyk?ego proporcjonalnego zmniejszania dawki, wyja?nionego powy?ej. Istniej? jednak pewne ró?nice. Niektóre dawki sugerowane w przyk?adzie 2 nie s? dok?adnie zgodne z zasad? proporcjonalno?ci.

Przyk?ad 1

W tym przyk?adzie zmniejsza?by?/ -a?aby? swoj? obecn? dawk? o oko?o 50% co 2-4 tygodnie.

Niektóre osoby mog? potrzebowa? jeszcze wolniejszej redukcji dawki, co wida? w przyk?adzie 2.

Przyk?ad 2

W tym przyk?adzie zmniejsza?by?/ -a?aby? dawk? o oko?o 10% co 2-4 tygodnie. Wszystkie etapy nie polegaj? na zmniejszeniu dawki dok?adnie o 10%, poniewa? ten przyk?ad opiera si? na hiperbolicznym zmniejszaniu dawki (patrz wy?ej). Niektórzy ludzie mog? potrzebowa? wolniejszej redukcji dawki. Na przyk?ad zmniejszaj?c dawk? o oko?o 5% co 2-4 tygodnie.

Aby otrzyma? poni?sze ma?e dawki, nale?y zastosowa? kombinacj? tabletek i p?ynnych leków antydepresyjnych lub po prostu p?ynne leki antydepresyjne. Dzieje si? tak dlatego, ?e leki antydepresyjne w tabletkach nie s? dost?pne w ilo?ciach wystarczaj?co ma?ych, aby tak wolno zmniejsza? dawk?.

W dalszej cz??ci tego biuletynu wyja?nimy zasady, jak to si? robi. Nale?y porozmawia? z lekarzem, aby dowiedzie? si?, jaki jest najlepszy sposób uzyskania wielko?ci dawki potrzebnej do bezpiecznego zredukowania dawki ostatecznie.

Pe?ny plan sk?adaj?cy si? z 38 kroków znajdziesz w Za??czniku 3.

Którego planu mam przestrzega??

Najlepszy dla Ciebie plan zmniejszania dawki b?dzie zale?a? od wielu czynników, takich jak:

• lek jaki przyjmujesz
• to, jak d?ugo go przyjmujesz
• dawka pocz?tkowa leku
• jak silne s? lub wyst?powa?y w przesz?o?ci objawy odstawienia.

Najwa?niejsz? rzecz? jest to, ?e te plany zmniejszenia dawki to dopiero punkt wyj?cia i powinny by? dostosowane do Twojego do?wiadczenia w tym zakresie.

Je?li nie masz problemów ze zmniejszaniem dawki

Je?li redukcje nie sprawiaj? Ci ?adnych problemów, by? mo?e uda Ci si? przyspieszy? realizacj? planu zmniejszania dawki. Mo?esz by? w stanie pozostawi? mniej czasu pomi?dzy zmniejszeniem dawki lub przej?? przez mniej kroków. Dzi?ki temu b?dziesz mie? pewno??, ?e nie b?dziesz przyjmowa? leków d?u?ej ni? to konieczne.

Je?li wyst?pi? u Ciebie objawy odstawienia

Je?li objawy odstawienia s? zbyt powa?ne, nale?y przerwa? lub spowolni? plan stopniowego zmniejszania dawki. Mo?e to oznacza?, ?e:

• zmniejszenie dawki o mniejsze ilo?ci leku
• pozostawienie wi?kszego odst?pu czasu przed kolejnym zmniejszeniem dawki
• obie czynno?ci powy?ej

Podali?my przyk?ady kilku powszechnie stosowanych leków antydepresyjnych, które mog? by? odpowiednie dla obu stylów stopniowego zmniejszania dawki. Wi?cej przyk?adów znajduje si? w za??cznikach na końcu tego biuletynu.

Przyk?ad 1 mo?e by? odpowiednim punktem wyj?cia dla osób przyjmuj?cych leki antydepresyjne wymienione w kolumnach ?umiarkowane, niskie lub najni?sze ryzyko” w Za??czniku 1 na końcu tego biuletynu.

• Citalopram
• Escitalopram
• Fluvoxamina
• Sertralina
• Trazodon
• Fluoksetyna
• Amitriptylina

Przyk?ad 2 mo?e by? odpowiednim punktem wyj?cia dla osób przyjmuj?cych leki przeciwdepresyjne z kolumny ?najwy?sze ryzyko” w Za??czniku 1.

• Duloksetyna
• Mirtazapina
• Paroksetyna
• Wenlafaksyna

Dzieje si? tak dlatego, ?e im wi?ksze ryzyko wyst?pienia objawów odstawienia, tym wolniejsze b?dzie zmniejszanie dawki.

To, jaki przyk?ad zastosujesz, b?dzie jednak zale?e? od Twoich indywidualnych potrzeb. Nale?y dostosowywa? swój plan stopniowego zmniejszania dawki na bie??co, w zale?no?ci od do?wiadczanych objawów odstawienia, zamiast wybiera? plan i trzyma? si? go bez wzgl?du na wszystko.

Jak mog? przyjmowa? mniejsze ilo?ci leków antydepresyjnych?

Niektórzy b?d? musieli zmniejszy? dawki leków antydepresyjnych o ilo?ci mniejsze, ni? te dost?pne w postaci tabletek. Ma to na celu unikni?cie wyst?pienia objawów odstawienia. Aby to zrobi?, mo?esz u?y? p?ynnego leku antydepresyjnego i rozcieńczy? go.

Poni?ej znajduje si? przyk?ad, który mo?e pomóc Ci zrozumie? zasady rozcieńczania p?ynnych leków antydepresyjnych w celu stopniowego zredukowania jego dawki. Najlepiej jest przedyskutowa? to ze swoim lekarzem lub farmaceut?, aby mie? pewno??, ?e podejmujesz si? dzia?ania takiego jak ten przedstawiony poni?ej.

Przyk?ad

W tym przyk?adzie masz p?ynny lek antydepresyjny.

P?yn znajduje si? w mechanizmie zakraplaj?cym, który dozuje kropl? p?ynu. Ta kropla ma oko?o 0,05 ml i zawiera 2 mg leku.

Aby zredukowa? dawk? tego leku, musisz przyj?? dawk? mniejsz? ni? 2 mg, ale mechanizm kroplomierza nie pozwoli ci tego zrobi?.

Aby zmierzy? mniejsze dawki, nale?y wyj?? mechanizm zakraplaj?cy z butelki i u?y? strzykawki doustnej.

Mo?e by? równie? konieczne rozcieńczenie p?ynu w wodzie, aby uzyska? s?abszy roztwór. Wynika to z faktu, ?e najmniejsza ilo?? roztworu, któr? mo?na dok?adnie zmierzy? za pomoc? strzykawki doustnej wynosi oko?o 0,2 ml.

Mo?esz u?y? strzykawek doustnych do pomiaru dok?adnych ilo?ci p?ynnego leku antydepresyjnego i wody. Te strzykawki s? dost?pne w wersjach 1 ml, 5 ml i 10 ml.

Mo?esz kupi? te strzykawki doustne w aptece lub w Internecie albo poprosi? swojego lekarza o przepisanie ich, je?li otrzymujesz recepty za darmo.

Przyk?adowe instrukcje

W tym przyk?adzie u?ywasz p?ynnego leku antydepresyjnego 40 mg / ml. Oznacza to, ?e ka?dy 1 ml tego p?ynnego leku antydepresyjnego zawiera 40 mg leku.

Dlatego ka?de 0,5 ml tego p?ynnego leku antydepresyjnego zawiera 20 mg leku.

Zamierzasz wzi?? tylko 1 mg leku. Aby to zrobi?, potrzebujesz:

• Strzykawka doustna o pojemno?ci 1 ml
• Pojemnik z zakr?tk?, który nie wycieka po potrz??ni?ciu
• Twój p?ynny lek antydepresyjny

Kroki

1. Odmierz 0,5 ml p?ynnego leku antydepresyjnego za pomoc? 1 ml strzykawki doustnej
2. W?ó? to do pojemnika
3. Odmierz 9,5 ml wody za pomoc? 10 ml strzykawki doustnej
4. Dodaj to do pojemnika z p?ynnym lekiem antydepresyjnym
5. Mieszaj energicznie, wstrz?saj?c
6. To da Ci 10 ml rozcieńczonego roztworu, który b?dzie zawiera? 20 mg leku
7. Oczy?? wod? strzykawk? doustn? o pojemno?ci 1 ml
8. U?yj czystej strzykawki, aby pobra? 0,5 ml tego rozcieńczonego roztworu, który b?dzie zawiera? 1 mg leku
9. Usuń reszt? rozcieńczonego roztworu*

Mo?esz uzupe?ni? inne dawki stosuj?c t? sama metod?. Musisz jednak wiedzie?:

• Ile leku zawiera p?ynny lek antydepresyjny, którego u?ywasz (ró?ni si? to w przypadku ró?nych leków antydepresyjnych)
• Zamienna dawka w postaci tabletki, która nie zawsze mo?e by? taka sama (na przyk?ad 8 mg cytalopramu w postaci p?ynnej odpowiada 10 mg cytalopramu w postaci tabletki)

Powinno to umo?liwi? stworzenie mniejszych dawek leku antydepresyjnego, co pozwoli na przej?cie do planu ich stopniowego zmniejszania.

Zawsze staraj si? rozmawia? ze swoim lekarzem przed rozpocz?ciem planu stopniowego zmniejszania dawek leku antydepresyjnego.

*Ulotka producenta (zwana równie? ?Charakterystyk? produktu leczniczego”) mówi, ?e po zmieszaniu z wod? roztwór nale?y natychmiast spo?y?. Oznacza to, ?e po przyj?ciu dawki rozcieńczonego roztworu nale?y wyrzuci? reszt? i wymiesza? now? parti?, gdy konieczne b?dzie przyj?cie leku w nast?pnej kolejno?ci. Popro? swojego lekarza przepisuj?cego recept? o ulotk? producenta dotycz?c? u?ywanego leku.

Inne formy zmniejszania dawek leku antydepresyjnego
Stosowanie p?ynnych wersji leków antydepresyjnych wyja?niono powy?ej. Istniej? równie? inne sposoby wytwarzania mniejszych dawek leków antydepresyjnych w celu ich zmniejszania.

Informacje te maj? pomóc w informowaniu ludzi o ró?nych formach zmniejszania dawek leku antydepresyjnego. Nie nale?y próbowa? ?adnej z tych metod bez uprzedniej rozmowy z lekarzem.

Rozdwojenie tabletki

Nie wszystkie tabletki nadaj? si? do rozdwojenia, nawet je?li maj? lini? po?rodku. Zanim to zrobisz, skonsultuj si? ze swoim farmaceut? lub lekarzem, który wypisa? lek. Naj?atwiejszym sposobem rozdwojenia tabletek jest u?ycie no?a do tabletek. W jaki sposób to zrobisz, b?dzie zale?e? od kszta?tu tabletki:

• Okr?g?e tabletki mo?na zwykle przekroi? na pó? i ?wiartki, chyba ?e s? szczególnie ma?e.
• Pastylki lub tabletki w kszta?cie kapsu?ki czasami maj? lini? po?rodku, dzi?ki czemu mo?na je przedzieli? na pó?. Mo?na to zrobi? w sposób bardziej dok?adny przy pomocy no?a do tabletek.

No?e do tabletek zwykle maj? pojemniki do zbierania lub s? przystosowane do zbierania kawa?ków tabletek na inne sposoby.

W zale?no?ci od tego, ile tabletek zamierasz zebra?, mo?esz pokroi? tabletki na pó? lub ?wiartki. Nie da si? odci?? no?em do tabletek mniej ni? ?wiartki tabletki.

Tabletki, które nie s? okr?g?e, mo?na ogólnie przekroi? tylko na po?ówki. Nie powinno si? ?wiartowa? tabletki o takim kszta?cie, poniewa? mo?e okaza? si? to niedok?adne.

Przyk?ad

Masz tabletk? 40 mg i chcesz wzi?? 10 mg.

W przypadku niektórych tabletek mo?na to osi?gn??, dziel?c tabletk? na ?wiartki, o ile tabletka nie rozpadnie si? w momencie jej krojenia. Aby to zrobi?, nale?y u?y? no?a do tabletek, aby przeci?? tabletk? na pó?. Nast?pnie nale?y wzi?? ka?d? z tych po?ówek i przekroi? je na pó?.

Masz wtedy cztery ?wiartki, ka?da zawieraj?ca oko?o10 mg.

Nale?y wzi?? jedn? z tych po?ówek na ka?de nast?pnecztery dawki. Oznacza to, ?e nawet je?li ?wiartki nie s? idealnie przyci?te, we?miesz w sumie odpowiedni? ilo??.

Liczenie lub wa?enie mikrokapsu?ek

Niektóre leki, takie jak wenlafaksyna i duloksetyna s? dostarczane w postaci kapsu?ek zawieraj?cych ma?e mikrokapsu?ki ?o powolnym uwalnianiu”. Oznacza to, ?e mikrokapsu?ki maj? pow?ok?, która pozwala na powolne uwalnianie leku do organizmu. Skontaktuj si? z farmaceut?, czy przyjmowana marka zawiera te mikrokapsu?ki, poniewa? nie dotyczy to wszystkich marek.

W takim przypadku kapsu?ki mo?na ostro?nie otworzy?, a mikrokapsu?ki umie?ci? w pojemniku. Te mikrokapsu?ki mo?na policzy? lub zwa?y?, aby uzyska? mniejsze dawki. Uwa?a si?, ?e mikrokapsu?ki s? bezpieczne po wyj?ciu z kapsu?ek. Oznacza to, ?e mo?na je przechowywa? w szczelnej butelce chronionej przed ?wiat?em (np. w butelce medycznej o kolorze bursztynowym) przez kilka dni przed ich za?yciem.

Przyk?ad

Masz kapsu?k? 75 mg wenlafaksyny. Opró?niasz mikrokapsu?ki i liczysz je.

Kapsu?ka zawiera 200 mikrokapsu?ek. Oznacza to, ?e 160 mikrokapsu?ek b?dzie zawiera? 60 mg wenlafaksyny.

Pami?taj, ?e istniej? pewne ró?nice w wielko?ci tych mikrokapsu?ek. Wa?enie mikrokapsu?ek mo?e by? zatem bardziej precyzyjne ni? ich liczenie. Wa?enie niewielkich ilo?ci wymaga u?ycia specjalnych rodzajów wag i otoczenia, gdzie nie ma przeci?gów.

Przed po?kni?ciem tych mikrokapsu?ek nale?y umie?ci? je z powrotem w kapsu?ce. Mikrokapsu?ki wenlafaksyny mo?na wysypa? na ?y?k? jogurtu, aby u?atwi? ich po?ykanie bez podra?nienia gard?a. Mikrokapsu?ek duloksetyny nie nale?y miesza? z jedzeniem lub p?ynem.

Rozpuszczanie pudru z kapsu?ek w wodzie

Niektóre kapsu?ki zawieraj? proszek. Jak, tekapsu?ki mo?na otwiera?, a ich zawarto?? rozpuszcza? w wodzie.

Przyk?ad

Masz kapsu?k? 20 mg. Chcesz wzi?? 4 mg leku antydepresyjnego.

Mieszasz proszek w kapsu?ce ze 100 ml wody. Ta mieszanina zawiera teraz 1 mg na ka?de 5 ml.

Przy pomocy strzykawki pobierasz 20 ml mieszaniny, która zawiera 4 mg antydepresyjnego.

Ka?d? wytworzon? mieszanin? nale?y energicznie wstrz?sn?? przed spo?yciem, aby upewni? si?, ?e lek jest równomiernie rozprowadzony w cieczy. Pami?taj, aby wyrzuci? pozosta?o?ci p?ynu po wybraniu tej ilo?ci, jakiej potrzebujesz.

Rozpuszczanie tabletek w wodzie

Wiele leków antydepresyjnych w postaci tabletek mo?na umie?ci? w wodzie gdzie si? rozdrabniaj? i mieszaj? z wod?. Nazywa si? to dezintegracj?. Cz?sto nast?puje to w przedziale kilku minut, ale mo?e potrwa? nieco d?u?ej. Po rozdrobnieniu zawarto?? tabletki nale?y rozpu?ci? w cieczy poprzez zmieszanie lub wstrz??ni?cie tabletk? znajduj?c? si? w p?ynie.

Proces ten mo?na przyspieszy? poprzez uprzednie pokruszenie tabletki spodem ?y?ki.

Przyk?ad

Masz tabletk? 20 mg, ale chcesz przyj?? 2 mg.

Tabletk? nale?y wymiesza? ze 100 ml wody. Ta mieszanina b?dzie zawiera? 1 mg leku na ka?de 5 ml mieszaniny.

Mo?esz przy u?yciu strzykawki wyci?gn?? 10 ml tej mieszaniny, co da ci 2 mg leku.

T? mieszanin? nale?y energicznie wstrz?sn?? przed u?yciem, aby upewni? si?, ?e lek jest równomiernie rozprowadzony w cieczy. Pami?taj, aby wyrzuci? pozosta?o?ci p?ynu po wybraniu tej ilo?ci, jakiej potrzebujesz.

Za??cznik nr 1: Potencjalne ryzyko wyst?pienia objawów odstawienia poszczególnych leków antydepresyjnych

Za??cznik nr 2: Potencjalne rodzaje objawów odstawienia leków antydepresyjnych

Za??cznik nr 3: przyk?ad 2 szczegó?owego programu stopniowego zmniejszania dawki leku

*Nie wszystkie tabletki nadaj? si? do dzielenia na pó?. Zanim to zrobisz, skonsultuj si? ze swoim farmaceut? lub lekarzem, który wypisa? lek.

Autorzy

Niniejsze informacje opracowa?a redakcja rady ds zaanga?owania publicznego (PEEB) przy Królewskiej Wy?szej Szkole Psychiatrycznej. Informacje te odzwierciedlaj? najbardziej rzetelne dane dost?pne w czasie ich opracowywania.

Eksperci:

• Profesor Wendy Burn, by?y rektor, Królewska Wy?sza Szko?a Psychiatryczna
• Dr Mark Abie Horowitz, pracownik badań klinicznych (NELFT), honorowy pracownik badań klinicznych (UCL)
• George Roycroft, kierownik ds. polityki i kampanii, Królewska Wy?sza Szko?a Psychiatryczna
• Profesor David Taylor, profesor psychofarmakologii (KCL)

Jeste?my wdzi?czni lekarzom Królewskiej Wy?szej Szkole Psychiatrycznej, Królewskiemu Towarzystwu Farmaceutycznemu i Wy?szej Szko?a Farmacji Zdrowia Psychicznego za poparcie tej pracy, oraz wszystkim, którzy przedstawili swoje uwagi i poparli jej rozwój.

? 外网天堂 

This translation was produced by CLEAR Global (Apr 2024)